Imlek dalam kalendar rasmi dan masyarakat Indonesia

Imlek dan Kongzili

Imlek ialah nama yang lazim digunakan di Indonesia bagi Tahun Baru Cina dan kalendar yang berkaitan dengannya. Kongzili (孔子历) merujuk kepada kaedah penomboran tahun untuk menghormati Kongzi, atau Confucius. Kalendar cuti rasmi Indonesia bagi 2026 menamakan perayaan ini Tahun Baru Imlek 2577 Kongzili, yang bermaksud Tahun Baru Cina, 2577 Kongzili. Perayaan itu jatuh pada 17 Februari 2026. Kedua-dua nombor tahun itu menamakan perayaan yang sama dalam sistem yang berbeza.

Kaedah Kongzili menggunakan tahun kelahiran tradisional Confucius, 551 SM, sebagai rujukannya. Dalam penomboran ini, Tahun Baharu yang bermula pada tahun Gregory 2026 dilabelkan 2577: 2026 + 551 = 2577. Ini ialah era peringatan yang digunakan dalam amalan Konfusianisme Indonesia, bukannya kiraan tahun berterusan yang dikongsi oleh setiap kalendar Cina sepanjang sejarah.

Kalendar yang mendasarinya bersifat qamari-suria. Tahunnya bermula pada hari pertama bulan qamari pertama, maka tahun Kongzili tidak bertukar pada 1 Januari. Oleh itu, label 2577 terpakai kepada tahun qamari-suria yang bermula pada 17 Februari, bukan kepada seluruh tahun Gregory 2026. Sesuatu undangan boleh menggunakan kedua-dua nombor itu tanpa memberikan dua tarikh yang berbeza bagi sambutannya.

Satu musim sambutan

Sambutan Imlek melangkaui Hari Tahun Baharu. Pertubuhan keagamaan mengatur ibadat dan kegiatan kebajikan, manakala perhimpunan masyarakat boleh merangkumi jamuan bersama, tarian singa dan persembahan lain. Persediaan dan program kebajikan mungkin bermula sebelum cuti tersebut. Perhimpunan yang diadakan kemudian mempertemukan orang yang tidak dapat semuanya bertemu pada hari pertama.

Bagi masyarakat penganut Konfusianisme, ibadat memberikan tujuan keagamaan kepada musim ini di samping kegiatan sosialnya. Sambutan kebudayaan yang lebih luas turut mengalu-alukan peserta daripada latar belakang agama lain. Oleh itu, acara Imlek awam boleh menggabungkan upacara keagamaan dengan persembahan dan layanan mesra masyarakat, atau menumpukan kegiatan kebudayaan tanpa mengadakan upacara keagamaan. Nama perayaan itu sahaja tidak menentukan pegangan agama setiap orang yang hadir.

Cap Go Meh, hari kelima belas bulan qamari pertama, menandakan kemuncak musim Tahun Baharu. Pada 2026, tarikhnya ialah 3 Mac. Ibadat Konfusianisme dan sambutan masyarakat setempat memberikan bentuk tersendiri kepada tarikh ini. Majlis sambutan Tahun Baharu yang dijadualkan secara berasingan tidak semestinya jatuh pada Cap Go Meh, walaupun diadakan beberapa waktu selepas cuti hari pertama.

Tarikh cuti

Kedudukan Imlek dalam kehidupan awam berubah melalui dua keputusan kerajaan yang penting. Keputusan Presiden No. 6 Tahun 2000, bertarikh 17 Januari, membatalkan arahan 1967 yang mengawal agama, kepercayaan dan adat istiadat Cina. Keputusan Presiden No. 19 Tahun 2002, bertarikh 9 April, menetapkan Tahun Baru Cina sebagai Hari Nasional, atau hari kebangsaan. Keputusan ini merupakan sebahagian daripada sejarah pengiktirafan awam terhadap tradisi masyarakat Cina Indonesia.

Kalendar cuti tahunan membezakan hari libur nasional, iaitu cuti kebangsaan, daripada cuti bersama, iaitu cuti beramai-ramai. Jadual 2026 meletakkan Imlek di bawah kedua-dua tajuk pada tarikh yang berbeza. Hari cuti bersama mendahului Hari Tahun Baharu dan tidak mengubah tarikh tahunan qamari itu.